Sau nhiều tháng nỗ lực, đến nay toàn bộ các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp thuộc trách nhiệm soạn thảo của Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã được ban hành bao gồm:
04 Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Doanh nghiệp: Nghị định số 96/2015/NĐ-CP của Chính phủ ban hành ngày 19/10/2015 quy định chi tiết một số điều của Luật Doanh nghiệp; Nghị định số 78/2015/NĐ-CP của Chính phủ ban hành ngày 14/9/2015 về đăng ký doanh nghiệp; Nghị định số 81/2015/NĐ-CP ngày 18/9/2015 về công bố thông tin của doanh nghiệp nhà nước; Nghị định số 93/2015/NĐ-CP ngày 15/10/2015 về tổ chức, quản lý và hoạt động của doanh nghiệp quốc phòng, an ninh;
02 Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Đầu tư: Nghị định số 118/2015/NĐ-CP ngày 12/11/2015 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đầu tư; Nghị định số 83/2015/NĐ-CP ngày 25/9/2015 quy định về hoạt động đầu tư ra nước ngoài;
03 Thông tư hướng dẫn về Luật Đầu tư và Luật Doanh nghiệp: Thông tư số 20/2015/TT-BKHĐT hướng dẫn về đăng ký doanh nghiệp; Thông tư số 09/2015/TT-BKHĐT ban hành mẫu văn bản thực hiện thủ tục đầu tư ra nước ngoài; Thông tư số 16/2015/TT-BKHĐT quy định biểu mẫu thực hiện thủ tục và báo cáo hoạt động đầu tư tại Việt Nam.
Luật Doanh nghiệp 2014, Luật Đầu tư 2014 cùng với 06 Nghị định và 03 Thông tư được ban hành đã có những tác động, chuyển biến tích cực với số lượng doanh nghiệp và dự án đầu tư thành lập mới
Theo số liệu từ Cơ sở quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, tính từ 01/7/2015 đến ngày 15/12/2015, đã có 46.740 doanh nghiệp đăng ký thành lập với tổng số vốn đăng ký là 302.674 tỷ đồng, tăng 24,5% về số doanh nghiệp và tăng 50,3% về số vốn đăng ký mới. Vốn đăng ký bình quân mỗi doanh nghiệp tính từ 01/7/2015 đến ngày 15/12/2015 đạt 6,47 tỷ đồng, tăng 20,7% so với trung bình vốn đăng ký doanh nghiệp cùng kỳ năm 2014.
So với 12 tháng cùng kỳ năm 2014, số lượng doanh nghiệp đăng ký thành lập mới cả năm 2015 tăng cao đáng kể (tăng 25,4% về số doanh nghiệp và tăng 37,9% về số vốn). Số lượng doanh nghiệp thành lập mới năm 2015 (tính đến ngày 15/12/2015) đạt 93.868 doanh nghiệp, là số lượng doanh nghiệp đăng ký thành lập mới lớn nhất từ trước tới nay. Đây là tín hiệu tích cực, cho thấy môi trường đầu tư kinh doanh đã có sự khởi sắc và trở nên hấp dẫn hơn với các nhà đầu tư sau khi Luật Doanh nghiệp và Luật Đầu tư có hiệu lực thi hành.
Thời gian cấp đăng ký thành lập mới doanh nghiệp giảm xuống còn 2,9 ngày và đăng ký thay đổi giảm xuống 2,47 ngày, thấp hơn 2 ngày so với thời điểm trước khi có Luật Doanh nghiệp 2014.
Theo Cục Đầu tư nước ngoài, tính từ ngày 01/7/2015 đến 15/12/2015, cả nước có 842 dự án đầu tư nước ngoài được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư với tổng vốn đăng ký là 7,532 tỷ USD và có 788 lượt dự án đăng ký tăng vốn đầu tư với tổng vốn đăng ký tăng thêm 5,374 tỷ USD. Tính chung trong thời gian này, tổng vốn đăng ký cấp mới và tăng thêm là 12,9 tỷ USD, chiếm 42,3 % số dự án và 57% tổng vốn đầu tư của cả nước từ đầu năm đến nay. Cùng thời gian nêu trên, đã có 690 dự án đầu tư trong nước được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư với tổng vốn đăng ký hơn 200 nghìn tỷ đồng và 368 dự án điều chỉnh Giấy chứng nhận đầu tư.
Thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài cũng được thực hiện thuận lợi, đơn giản hơn so với quy định trước đây. Tính đến ngày 15/12/2015, đã có 41 dự án được cấp phép đầu tư ra nước ngoài với tổng vốn đầu tư là 253,6 triệu USD, trong đó vốn đầu tư của nhà đầu tư Việt Nam là 191,7 triệu USD. Ngoài ra, đã có 27 dự án điều chỉnh, trong đó có 7 dự án điều chỉnh tăng vốn với tổng số vốn tăng thêm là 40,227 triệu USD.
Có thể nói, sự cởi mở, thông thoáng của hai Luật quan trọng đối với cộng đồng doanh nghiệp chính là nhân tố tạo ra làn sóng doanh nghiệp thời gian qua. Những quy định về Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp không ghi ngành nghề kinh doanh, doanh nghiệp được quyền tự do kinh doanh theo những lĩnh vực mà pháp luật đã quy định, cho phép; doanh nghiệp có quyền tự quyết về số lượng, hình thức, nội dung của con dấu... đã tác động trực tiếp, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp trong quá trình kinh doanh.
Để bảo đảm thực thi đầy đủ, nhất quán các quy định của Luật Đầu tư về ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cùng các Bộ, ngành liên quan đã phối hợp rà soát, tập hợp các điều kiện đầu tư kinh doanh áp dụng đối với 267 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện theo quy định của Luật Đầu tư. Danh mục các điều kiện đầu tư kinh doanh nêu trên cùng với các biểu mẫu hướng dẫn thực hiện đã được đăng tải trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp kể từ ngày 01/07/2015.
Bên cạnh đó, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã hoàn thiện Danh mục điều kiện đầu tư áp dụng đối với nhà đầu tư nước ngoài theo quy định của pháp luật và điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Danh mục này được công bố trên Cổng thông tin quốc gia về đầu tư nước ngoài từ ngày 27/12/2015.
Lê Thị Diễm Quỳnh
(Nguồn: Cục Quản lý đăng ký kinh doanh)